ต้อลม(Pinguecula)

มีลักษณะเป็นแผ่นหรือตุ่มนูนอยู่บริเวณเยื่อตาขาว มักพบบริเวณหัวตามากกว่าหางตาต้อลมมิใช่เนื้องอกแต่เป็นการเปลี่ยนแปลงของเนื้อเยื่อปกติที่มีการสะสมของโปรตีนและไขมันอยู่ต้อลมต่างจากต้อเนื้อตรงที่ไม่มีการลุกลามเข้าไปบนตาดำเกิดจากการระคายเคืองตาหรือได้รับแสงแดดมาเป็นเวลานาน ๆกลไกการเกิดโรคที่แท้จริงยังไม่เป็นที่เข้าใจมากนัก แต่พบว่าผู้ที่ทำงานนอกบ้านได้รับแสงแดดปริมาณมากจะเป็นต้อเนื้อ-ต้อลมได้มากขึ้นนอกจากนี้การใช้ชีวิตในสิ่งแวดล้อมที่มีอากาศแห้งและมีฝุ่นละอองมากก็เป็นสาเหตุได้เช่นกัน

อาการ

เคืองตา แสบตาน้ำตาไหล ตาแดง และคันตาสำหรับการรักษาใช้ยาหยอดตา แว่นกันแดด และการผ่าตัด หลักโดยทั่วไปหากต้อลมไม่อักเสบ ก็ไม่จำเป็นต้องรักษาเนื่องจากต้อลมจะไม่ลามเข้าตาดำหรือทำให้ตามัวลงน้อยรายมากที่จะทำให้เกิดความรำคาญมาก อาจพิจารณาผ่าตัดลอกออกได้แต่ก็อาจเกิดรอยแผลเป็นซึ่งอาจทำให้ไม่น่าดูพอ ๆ กับลักษณะต้อลมที่เป็นแต่แรก

การรักษาต้อลมหรือชิ้นเนื้อที่หนาตัวขึ้นบริเวณตาขาวโดยทั่วไปจะตัดออกในสองสามกรณี ได้แก่ ผู้ป่วยมีอาการเคืองและคันตาบ่อยมากหยอดยาแล้วอาการคันเคืองก็ไม่ดีขึ้น หรือในกรณีที่ก้อนเนื้อยื่นลามเข้ามาที่ตาดำหรือก้อนเนื้อมีชิ้นโตและเห็นเด่นชัดจนทำให้เกิดความไม่สวยงามบนใบหน้า นอกนั้นถ้าชิ้นไม่โตนัก เคืองคันนานๆครั้ง จักษุแพทย์มักจะแนะนำให้รักษาแบบประคับประคองคือหยอดยาเมื่อมีอาการคัน สาเหตุที่ไม่ตัดออกตั้งแต่ยังเป็นน้อยๆเพราะต้อลมนั้นมีโอกาสเกิดเป็นใหม่ ภายหลังตัดไปแล้วได้ค่อนข้างมากโดยทั่วไปวิธีตัดออกนั้นมีหลายวิธีแพทย์จะเลือกทำวิธีที่มีโอกาสกลับเป็นใหม่น้อยที่สุด ภายหลังทำการตัดออกต้องหลีกเลี่ยงฝุ่น แดด ลมแรงๆ แพทย์มักจะให้ปิดตาไว้หลังผ่าหนึ่งวันเปิดได้ในวันรุ่งขึ้น หลังทำจะมีน้ำตา และมีอาการเคืองคันมากกว่าเดิมเป็นสัปดาห์ได้